હોર્મુઝ સંકટનો અંત આવશે ? ઈરાને અમેરિકા સમક્ષ મૂક્યો નવો પ્રસ્તાવ

ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચેના તણાવમાં એક મહત્વપૂર્ણ વળાંક આવતા હોર્મુઝની સામુદ્રધુની (Strait of Hormuz) માં સર્જાયેલ સંકટ ઉકેલાવાની નવી આશા જાગી છે. તાજેતરના અહેવાલો મુજબ, ઈરાને વૈશ્વિક ઉર્જા પુરવઠાને પુનઃસ્થાપિત કરવા માટે અમેરિકા સમક્ષ એક નવો પ્રસ્તાવ રજૂ કર્યો છે.

ઈરાનનો નવો પ્રસ્તાવ શું છે?

મુક્ત અવરજવરની ખાતરી: ઈરાને પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે કે જો અમેરિકા તેની અમુક શરતો સ્વીકારે, તો તે ઓમાનના જળક્ષેત્ર તરફથી પસાર થતા જહાજોને કોઈ પણ અવરોધ કે હુમલાના જોખમ વિના મુક્તપણે પસાર થવા દેશે. શરતી અમલીકરણ: આ સમજૂતી ત્યારે જ અમલમાં આવશે જો વોશિંગ્ટન અને તેહરાન વચ્ચે યુદ્ધ રોકવા માટે કોઈ મજબૂત અને કાયમી સમજૂતી થાય. માઈન્સ અંગે અસ્પષ્ટતા: જોકે, ઈરાને સમુદ્રી માર્ગોમાં બિછાવેલી સી-માઈન્સ (Mines) હટાવશે કે નહીં અને ઈઝરાયેલ સાથે જોડાયેલા જહાજોને આમાંથી મુક્તિ મળશે કે નહીં, તે અંગે હજુ સ્પષ્ટતા બાકી છે.

હોર્મુઝ સંકટની ગંભીરતા

હોર્મુઝની સામુદ્રધુની માત્ર 34 કિમી પહોળો માર્ગ છે, પરંતુ તે વૈશ્વિક અર્થતંત્ર માટે અત્યંત મહત્વનો છે: ઉર્જા પુરવઠો: વિશ્વના કુલ ઓઈલ અને ગેસ પુરવઠાનો લગભગ 20% હિસ્સો આ સાંકડા માર્ગેથી પસાર થાય છે. વર્તમાન સ્થિતિ: 28 ફેબ્રુઆરીથી શરૂ થયેલા તણાવને કારણે ગલ્ફ વિસ્તારમાં સેંકડો ટેન્કરો અને અંદાજે 20,000 નાવિકો અટવાયેલા છે.

શાંતિની અન્ય આશાસ્પદ નિશાનીઓ :

પાકિસ્તાનમાં બેઠક: સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, અમેરિકા અને ઈરાનના અધિકારીઓ હવે મંત્રણાના આગામી રાઉન્ડ માટે પાકિસ્તાનમાં મળી શકે છે ઇઝરાયલ-લેબેનોન મંત્રણા: પશ્ચિમ એશિયામાં અન્ય એક મોટા સમાચાર એ છે કે ઇઝરાયલ અને લેબેનોન વચ્ચે પણ 34 વર્ષ બાદ સીધી વાતચીત શરૂ થવા જઈ રહી છે, જેને રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે “શાનદાર શરૂઆત” ગણાવી છે. જો આ વાટાઘાટો સફળ રહેશે, તો આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં તેલના ભાવમાં ઘટાડો થઈ શકે છે અને વૈશ્વિક ઉર્જા સુરક્ષા ફરી મજબૂત બની શકે છે.